در نشست موسیقی حوزه هنری مطرح شد:

مکتب اصفهان یک مکتب هنری در قلب فلات ایران است

خانه موسیقی حوزه هنری استان اصفهان پنجمین نشست از سلسله نشست‌های ماهانه موسیقی خود را با عنوان «موسیقی اصفهان و مکتب» با حضور جمعی از اساتید ، علاقه‌مندان و هنرمندان برگزار کرد.

به گزارش هنرما، به نقل از روابط عمومی حوزه هنری استان اصفهان، در این نشست که به همت خانه موسیقی حوزه هنری استان اصفهان برگزار شد جمعی از اساتید موسیقی استان اصفهان و هنرمندان موسیقی این شهر حضور داشتند و به صحبت در خصوص موسیقی مکتب اصفهان پرداختند.
این برنامه در ساعت ۱۰ صبح الی ۱۲ ظهر روز جمعه ۸ دی ماه در خانه هنرمندان اصفهان برگزار شد و استاد حسن منصوری نوازنده نی با اشاره به خلاصه‌ای از جلسه قبل افزود: در جلسه پیشین به تعریف مکتب در موسیقی پرداخته شد و گفته شد که مکتب بر اساس اقلیم جغرافیایی مانند (مکتب خراسانی، قزوینی، تهران، اصفهان و…) شکل می‌گیرد و در ادامه نیز شیوه و سبک توسط استاد منصوراعظمی‌کیا تعریف شد. این جلسه استاد اکبر یاوریان محقق موسیقی و واژه‌پژوه به بحث مکتب اصفهان در اعماق تاریخ می‌پردازند .
استادیاوریان با اشاره به ردکردن کلمه مکتب از سوی برخی ازاهالی موسیقی گفت: متاسفانه شاهد شکل نازیبایی از این بحث بوده‌ام و باید بپذیریم که نیازمند یک فرهنگ عمیق و وسیع برای پژوهش در جامعه هستیم و باید پژوهش را در جامعه نهادینه کنیم. مردم ما به سختی به پژوهش روی می آورند و مخاطب عام موسیقی را بیشتر به نواختن می داند.
وی مکتب اصفهان را یک مکتب هنری در قلب فلات ایران دانست و افزود: برای پژوهش تاریخ شناسی مکتب اصفهان چندین سرفصل وجود دارد اول بحث تاریخی آن است و سپس جایگاه دینی و اساطیری این بحث و تاریخ شناسی واژگانی و زبانی ، تاریخ شناسی هنری مکتب و مقایسه ویژگی‌های این مکتب با نمونه‌های مشابه آن.
وی تصریح کرد: ما هنوز در هیچ یک از موارد فوق نتوانسته‌ایم کاری انجام دهیم زیرا در مهار فرهنگ معاصر شفاهی هستیم. وقتی از مکتب اصفهان سخن به میان می‌آید ذهن به سمت دوره قاجار می‌رود زیرا بیشترین مطالب مستند در موسیقی از این زمان برجای مانده است.
یاوریان ادامه داد: اصفهان از روزگاران قدیم مرکز ایران بوده و مرکزیت سپاه را در دوره های مختلف تاریخی برعهده داشته است و به صورت چهارراه و گذرگاه مرکزی در زمان هخامنشیان و ساسانیان شناخته شده بود و اینکه در این شهر کلمه چهارباغ، چهارسو و… وجود دارد حاکی از این است که این شهر چهارراه تلاقی هنرها نیز بوده است.
وی خاطرنشان کرد: در گذشته‌های دور موسیقی یکی از مهمترین ابزار بیان آیین‌های مذهبی بوده است و آیین‌های مذهبی با موسیقی همراه بوده‌اند و این مسئله در اصفهان با پرستش خدایگان آب مثل آناهیتا در زمان‌های خیلی دور اتفاق می‌افتاد.
وی تأکید کرد: در ایران پیش از اسلام نیز برای تقسیم‌بندی شکل پایه‌های موسیقی نیز از نام اصفهان استفاده شده است و یکی از مراکز برجسته موسیقی ساسانیان اصفهان بود که مکان زندگی شاهزادگان تحت تعلیم بود و آنان به جز آموزشهای نظامی و سوارکاری و علم، به آموزش موسیقی هم مبادرت می‌ورزیدند. در میان پژوهش‌های نوین در کتاب “ایران در دوره ساسانیان” نیز می‌توان نقش و جایگاه اصفهان را مشاهده کرد.
این محقق و پژوهشگر گفت: در دوره اسلامی با تقسیم بندی پایه‌های چهارگانه موسیقی مواجه می‌شویم که نام اصفهان هم یکی از این پایه‌هاست، تاریخ موسیقی اصفهان ریشه های بسیارعمیقی دارد که به پژوهش و کاووش عمیق نیازمند است.
وی افزود: ما باید به تجربه کردن عادت کنیم و تجربه می‌تواند زمینه‌ای برای ایجاد فرهنگ گفتمان به ویژه در دهکده جهانی باشد. فرد بسیار می‌تواند در شکل گیری مکاتب موثر باشد اما مکاتب اکثراً به اسم اقلیم ها شکل می گیرند.
استاد متین فر یکی دیگر از اساتید دیگری بود که بیان نکاتی در خصوص مکتب موسیقی در این جلسه پرداخت و گفت: گروهی در موسیقی ایران معتقدند که چیزی به عنوان مکتب وجود ندارد و گروهی نیز معتقدند چون موسیقی در ایران صد سال بیشتر عمر مکتوب ندارد پس مفهوم مکتب را نمی‌توان برای آن به کاربرد. گروهی نیز قائل به مکتب در موسیقی هستند و آن را به مکتب فردی و اقلیمی تقسیم می کنند.
وی افزود: مکتب میان نظریه و پارادایم است و الگو واره معنی می‌شود و یک نوع چهارچوب فرهنگی است و یک الگوی داوری برای رد یا قبول یک نظریه است.
وی با اشاره به گروه دوم خاطرنشان کرد: موسیقی یک هنر انتزاعی است و در ایران مکتب بیشتر فردی است که با زیست جهان ایرانی تناسب دارد، در شرق ما بیشتر با عرفان و فلسفه و وحدت گرایی روبرو هستیم. در خصوص مکاتب فردی در ایران ما سه مکتب خاندان فراهانی، وزیری و استاد صبا را داریم، که نگاه مکتب فراهانی سنتی و بر مبنای ردیف های موسیقی است و نگاه مکتب وزیری غربی و توجه به تئوری گرایی است و البته مکتب صبا نگاهی به هر دو دارد و مابین این دواست.
متین فر به تعریف تز و آنتی تز و سنتز پرداخت و تأکید کرد: این دو نگاه حالت تز و آنتی تز دارند و به صورت دیالکتیکی با هم تقابل دارند و از حاصل این دو مکتب، مکتب میانه‌ای چون مکتب صبا پدید آمد. در مکتب صبا پویایی و حرکت را می بینید و این مکتب به مکتب اصفهان بسیار شبیه است و حرکت و نوآوری در آن دیده می‌شود.
در ادامه این نشست که با مدیریت استاد حسن منصوری انجام شد، حاضران به بیان پرسش های خود در این خصوص پرداختند و اساتید نیز به پاسخگویی سوالات در این امر اقدام کردند.

انتهای پیام/

Go to TOP